TANZİMAT DÖNEMİ ISLAHATLARI 1839 / 1786

53jn9y

Bu dönemde Avrupalı devletlere tavizler verilerek onların desteği alınmaya çalışılmıştır. Bu sayede toprak bütünlüğü korunmaya çalışılmıştır
.
Tanzimat Fermanı – 1839

– I. Abdülmecit döneminde Mustafa Reşit Paşa’ya hazırlatılarak, Gülhane Parkında halka okunmuştur. Buna göre:
• Müslüman ve gayrimüslim halkın can, mal ve namus güvenliği devletin garantisi altında olacak.
• Vergiler herkesin gelirine göre düzenli bir şekilde alınacak.
• Kanun önünde herkes eşit olacak.
• Müsadere kaldırılacak, özel mülkiyet gelecek. Miras olacak.
• Mahkemeler açık olacak, hiç kimse haksız yere cezalandırılmayacak.
• Rüşvet ve iltimas kaldırılacak.

*Önemi :

– İlk defa bir Osmanlı padişahı sınırsız olan yetilerinin üstünde bir kanun gücünü tanımış oldu. Bu sebeple Tanzimat Fermanı Osmanlı Devleti’nde anayasallaşma sürecinin başlangıcı olarak kabul edilir.
– Hukukta Müslim- Gayrimüslim eşitliği sağlanmıştır.
– Askerlik görevi ocak hizmeti olmaktan çıkarılarak vatan görevi şekline dönüşmüştür.
– Osmanlıcılık fikrinin doğmasına zemin hazırlamıştır.

**Not : Tanzimat Fermanı Müslümanlar tarafından tepkiyle karşılanmış, Gayri Müslimler ise yetersiz bulmuşlardır. Azınlık isyanlarını sona erdirememiştir. Hatta Avrupa’nın müdahalesine açık kapı bırakmıştır.

Islahat Fermanı – 1856

– Kırım Savaşı’nda İngiltere ve Fransa’dan yardım alan Osmanlı Devleti, bu devletlerin iç işlerine karışmasını önlemek amacıyla 1856’da Islahat Fermanı’nı ilan etti. Buna göre:
• Gayrimüslimler devlet memuru olabilecekler, istedikleri okulda okuyabilecekler.
• Gayrimüslimlere karşı küçük düşürücü sözler kullanılmayacak.
• İşkence, dayak ve kötü muamele ortadan kaldırılacak.
• Vergiler herkesin gelirine göre alınacak.
• ………

*Önemi :

– Gayrimüslimler, tanınan ayrıcalıklarla Müslümanlardan daha üstün konuma gelmişlerdir. Bu da toplumsal huzursuzluğa neden olmuştur.
– Avrupalı devletlerini iç işlerimize daha fazla karışmasına neden olmuştur.
– Osmanlı Devleti’nin parçalanma süreci hızlanmıştır.